İçeriğe geç
Son güncelleme: 15 Ekim 2026
AskerBilgiAskerlik Bilgi ve Rehber Sitesi

Ruh Sağlığı (Psikiyatri) · Madde 17

Uyum Bozukluğu, Kişilik Bozukluğu ve Madde Kullanımı Askerliğe Engel mi? Muafiyet Şartları

Güncelleme: 15 Ekim 2026 · Okuma süresi: 2 dk · Kaynak: 7179 sayılı Askeralma Kanunu ve Sağlık Yeteneği Yönetmeliği

Özet

Geçirilmiş uyum bozukluğu, geçirilmiş madde kullanım bozukluğu ve kişilik örüntüleri A dilimidir. Uyum ve motivasyon çabalarına rağmen askeri işlevsellik belgeleriyle değerlendirilen uyum bozuklukları ve tanı kriterlerini karşılayan kişilik bozuklukları B; tekrarlayan uyum bozukluğu, güncel kriterleri karşılayan madde kullanım bozukluğu ve ağır davranış patolojileri D dilimidir.

Yönetmelik ne diyor? (Madde 17)

TSK, Jandarma ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Hastalıklar Listesi (EK-C) hükümlerinin sade özeti:

DilimKapsadığı durumlar
(A) DilimiAskerliğe elverişli
  • Geçirilmiş uyum bozukluğu.
  • Geçirilmiş madde kullanım bozukluğu.
  • Kişilik örüntüleri (bozukluk düzeyine ulaşmayan).
(B) DilimiAskerliğe elverişli değil
  • Uyum ve motivasyon sağlama çabalarının yetersiz kaldığı, askeri işlevsellik belgeleriyle değerlendirilen uyum bozuklukları.
  • Belirli bir kişilik bozukluğu tanı kriterlerini karşılayan ve işlevselliğin askerlik hizmeti için yeterli olmayacağı değerlendirilen olgular.
(C) DilimiGeçici durum
  • Bu maddede yer alan hastalıkların tedavi ve iyileşme (nekahet) dönemleri: yükümlüye ertesi yıla bırakma veya sevk geciktirmesi, askerdekine hava değişimi veya istirahat verilir.
(D) DilimiAskerliğe elverişli değil
  • Tekrarlayan uyum bozukluğu (psikiyatrik açıdan belirgin risk oluşturduğu muayene, test ve kıta belgeleriyle değerlendirilen).
  • Güncel tanı kriterlerini karşılayan madde kullanım bozukluğu.
  • Cinsel kimlik ve davranış bozukluğu (askerlik ortamında uyum ve işlevsellik sorunu yarattığı değerlendirilen olgular).
  • Ağır davranış patolojileri ile seyreden kişilik bozuklukları ve başka türlü adlandırılmayan kişilik ve davranış bozuklukları.

Bilinmesi gerekenler

Uyum bozukluğu değerlendirmeleri çoğunlukla askerlik sırasında, birlikten gelen işlevsellik belgeleri ve psikiyatri gözlemiyle yapılır.

Ruh sağlığı değerlendirmelerinde tanının resmî sağlık kuruluşlarının onaylı raporları, tedavi ve takip kayıtlarıyla kanıtlanabilmesi önemlidir. Yalnızca beyan yeterli olmaz; sağlık kurulu psikiyatri muayenesi ve gerekirse psikometrik testlerle karar verir.

Gerçeğe aykırı beyan veya sahte belgeyle rapor almaya çalışmak suçtur; ayrıca uyuşturucu kullanımı nedeniyle mahkemece tedavi kararı verilenlerin tedavide geçen süreleri askerlik hizmetinden sayılmaz (7179 s. Kanun md. 32).

Muayeneye götürülmesi faydalı belgeler

  • Psikiyatri uzmanı muayene ve tedavi kayıtları (e-Nabız kayıtları dahil)
  • Resmî sağlık kuruluşlarından alınmış onaylı raporlar, varsa yatış epikrizleri
  • Kullanılan ilaçların reçeteleri

Süreç: yoklamada beyan → aile hekimi muayenesi → yetkili hastanede sağlık kurulu → MSB onayı. Adım adım süreç

Uyum Bozukluğu, Kişilik Bozukluğu ve Madde Kullanımı ve askerlik: sıkça sorulanlar

Askerde uyum sorunu yaşıyorum, ne yapmalıyım?

Komutanınıza ve birlik tabibine durumunuzu açıkça anlatın. Gerekli görülürse psikiyatri muayenesine sevk edilirsiniz; değerlendirme sağlık kurulunca yapılır.

İlgili konular

Aradığınız bilgiyi bulamadınız mı? Soru-cevap bölümünden sorabilirsiniz.

Kaynak: Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği (BKK 2016/9431, RG 11/11/2016-29885 ve değişiklikleri), EK-C Hastalıklar Listesi Madde 17; 7179 sayılı Askeralma Kanunu.