İçeriğe geç
Son güncelleme: 15 Ekim 2026
AskerBilgiAskerlik Bilgi ve Rehber Sitesi

Böbrek ve Üroloji · Madde 44 ve 53

Tek Böbrek ve Böbrek Hastalıkları Askerliğe Engel mi? Muafiyet Şartları

Güncelleme: 15 Ekim 2026 · Okuma süresi: 2 dk · Kaynak: 7179 sayılı Askeralma Kanunu ve Sağlık Yeteneği Yönetmeliği

Özet

Bir böbreğin çıkarılmış olması veya fonksiyon bakımından yok hükmünde olması D dilimidir. Böbrek nakli (fonksiyonları normal olsa bile) D dilimidir. Komplikasyon yapmamış böbrek taşları ve ameliyatları A dilimidir. Tek böbrekte sintigrafiyle fonksiyon bozukluğu yapmış doğumsal/edinsel patolojiler B dilimidir.

Yönetmelik ne diyor? (Madde 44 ve 53)

TSK, Jandarma ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Hastalıklar Listesi (EK-C) hükümlerinin sade özeti:

DilimKapsadığı durumlar
(A) DilimiAskerliğe elverişli
  • Böbrek fonksiyonlarını bozmayan böbrek, üreter ve mesane taşları ve ameliyatları (nüks etse bile).
  • Nedeni bilinmeyen izole mikroskobik hematüri, ortostatik proteinüri.
  • Tıbbi tedaviyle düzeltilebilen işeme bozuklukları (gece işemesi dahil).
(B) DilimiAskerliğe elverişli değil
  • Sintigrafide tek böbrekte fonksiyon bozukluğuna yol açmış doğumsal/edinsel patolojiler; renal ptoz hariç her türlü renal ektopi (böbreğin olağan yerinde bulunmaması) ve ototransplantasyon.
  • Remisyondaki, biyopsiyle kanıtlanmış glomerülonefritler.
  • En az 6 aylık tedaviyle düzelmeyen işeme bozuklukları (gece işemesi dahil).
(C) DilimiGeçici durum
  • Bu maddede yer alan hastalıkların tedavi ve iyileşme (nekahet) dönemleri: yükümlüye ertesi yıla bırakma veya sevk geciktirmesi, askerdekine hava değişimi veya istirahat verilir.
(D) DilimiAskerliğe elverişli değil
  • Bir böbreğin çıkarılması ya da fonksiyon bakımından yok hükmünde olması.
  • Böbrek nakli yapılanlar.
  • Tedaviye rağmen düzelmeyen kronik böbrek hastalıkları (nefrotik sendrom, üremi vb.).
  • Kişinin çalışma gücünü azaltan ileri fonksiyon bozukluğu ve nüks eden böbrek taşları.

Muayeneye götürülmesi faydalı belgeler

  • İlgili uzman hekim muayene ve takip raporları
  • Tanıyı gösteren laboratuvar, endoskopi/görüntüleme ve patoloji sonuçları
  • Varsa ameliyat epikrizi ve kullanılan ilaçların reçeteleri
  • Böbrek ultrasonu, DMSA/DTPA sintigrafisi, idrar ve böbrek fonksiyon testleri

Süreç: yoklamada beyan → aile hekimi muayenesi → yetkili hastanede sağlık kurulu → MSB onayı. Adım adım süreç

Tek Böbrek ve Böbrek Hastalıkları ve askerlik: sıkça sorulanlar

Doğuştan tek böbreğim var, askerlik yapar mıyım?

Bir böbreğin fonksiyon bakımından yok hükmünde olması Madde 53/D-5 kapsamında D dilimidir. Tanının ultrason ve sintigrafiyle belgelenmesi gerekir.

Böbrek taşı askerliğe engel mi?

Hayır. Genel vücut ve böbrek fonksiyonlarını bozmayan böbrek taşları ve ameliyatları A dilimidir.

İlgili konular

Aradığınız bilgiyi bulamadınız mı? Soru-cevap bölümünden sorabilirsiniz.

Kaynak: Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği (BKK 2016/9431, RG 11/11/2016-29885 ve değişiklikleri), EK-C Hastalıklar Listesi Madde 44 ve 53; 7179 sayılı Askeralma Kanunu.